Znajdujesz się w:
Przedszkole » Rady i porady » Rok 2012 - 2013 » "Czy moje dziecko dojrzało do szkoły - o czym rodzice wiedzieć powinni?" - Agnieszka Gierczyńska, nauczycielka przedszkola

"Czy moje dziecko dojrzało do szkoły - o czym rodzice wiedzieć powinni?" - Agnieszka Gierczyńska, nauczycielka przedszkola

    Przekroczenie progu szkoły to moment wielkich zmian w życiu każdego dziecka. Dotychczas głównie się bawiło, teraz zacznie się przede wszystkim uczyć. Zmieni również środowisko - pożegna się z przedszkolem, często z przyjaciółmi, pozna nowe osoby. Będzie musiało także podporządkować się regułom panującym w klasie - siedzieć w ławce 45 minut, słuchać nauczyciela, nie rozmawiać, skupić uwagę. O wielu rzeczach ma pamiętać - o odrobieniu zadania domowego, o spakowaniu przyborów, zeszytów , książek, i stroju na wf. Wielu rodziców, którzy zdają sobie sprawę jak wielki trud związany z podjęciem nauki w szkole czeka ich dzieci, zastanawia się: Czy nasze dziecko poradzi sobie w szkole? Jakie zatem umiejętności powinno posiadać, jakimi wykazać się cechami, aby czuło się dobrze w nowym środowisku i było gotowe do podjęcia systematycznej nauki?
    To w jakim stopniu dziecko sobie poradzi w nowej rzeczywistości szkolnej zależy czy jest dojrzałe, inaczej gotowe do podjęcia nauki w klasie pierwszej. Dziecko dojrzałe to takie, które potrafi sprostać wymaganiom stawianym prze program wychowania i nauczania, a więc osiągnęło odpowiedni stopień rozwoju ruchowego, intelektualnego, emocjonalnego i społecznego.
    Rozwój każdego dziecka przebiega inaczej. Są dzieci, które osiągają dojrzałość w wieku sześciu, siedmiu lat i takie, które osiągają dojrzałość znacznie później. Na dojrzałość szkolną dziecka wpływa jego indywidualne tempo rozwoju, środowisko w jakim się wychowuje oraz doświadczenie edukacyjne (uczęszczanie do przedszkola). W innej sytuacji jest sześciolatek, który chodził do przedszkola, gdzie miał okazje bawić się z rówieśnikami i uczyć się reguł panujących w grupie a w innej dziecko chowane tylko w domu. Zatem bardzo dużą rolę w osiąganiu dojrzałości szkolnej przez dziecko odgrywają rodzice. To oni od początku są tymi, którzy wspierają rozwój swojego dziecka. Dziecko, któremu rodzice poświęcają swój czas, dużo z nim rozmawiają, czytają książki, opowiadają rozmaite historie, kupują gry i zabawki, które są bodźcami dla jego rozwoju, jest lepiej przygotowane do roli ucznia.
   Na co rodzic powinien zwrócić uwagę?
Dojrzałość fizyczna: dziecko dojrzałe fizycznie to takie, które cechuje się odpowiednim wzrostem i wagą, dobrym zdrowiem oraz sprawnością ruchową. Chętnie skacze, biega, potrafi jeździć na rowerze. Jest na tyle rozwinięte fizycznie, że może podołać systematycznemu wysiłkowi, z jakim wiąże się wczesne wstawanie, chodzenie do szkoły, przebywanie w dużej grupie dzieci czy odrabianie zadań domowych. Ważna jest także sprawność ruchowa i opanowanie precyzyjnych ruchów rąk, która umożliwi prawidłową naukę pisania.
    Dojrzałość emocjonalna i społeczna: Dojrzały sześciolatek to taki, który potrafi się odnaleźć w grupie społecznej, jaką jest klasa. Liczy się z potrzebami kolegów, poddaje się pod dyscyplinę i panujące reguły, nawiązuje kontakty z rówieśnikami i współpracuje z nimi przy wykonywaniu rozmaitych zadań. Sam się potrafi ubrać, umyć, jest w znacznym stopniu samodzielny. Jest wytrwały, podejmuje się trudnych i nowych zadań. Umiejętnie kontroluje i panuje nad swoimi emocjami. Umie przyjmować niepowodzenia i godzić się z porażką.
    Dojrzałość umysłowa: o dojrzałości sześciolatka świadczy jego aktywność poznawcza, a więc chęć do uczenia się, zainteresowanie czytaniem, pisaniem i liczeniem. Ma spory zasób wiedzy o otaczającym go świecie. Potrafi opowiedzieć usłyszaną bajkę, opisać obrazek. Wypowiada się swobodnie, pełnymi zdaniami. W swoich wypowiedziach zwraca uwagą na szczegóły i ich znaczenie dla całości. Potrafi uważnie i ze zrozumieniem słuchać tego, co mówi nauczyciel. Swobodnie i zrozumiale dla otoczenia wyraża swoje myśli, wyciąga wnioski i oceny. Ważną umiejętnością jest posługiwanie się symbolami. Dziecko rozpoznaje cyfry od 1-10 i potrafi liczyć do dziesięciu, a czasem nawetdo dwudziestu. W zakresie dziesięciu z użyciem konkretnych przedmiotów oraz z zastosowaniem znaków „+, -, = „ potrafi wykonać proste działania dodawania i odejmowania.
    Opisane powyżej ogólne cechy i umiejętności są niezbędne do osiągnięcia dojrzałości do czytania i pisania oraz dojrzałości do uczenia się matematyki. Należy jednak pamiętać, że dziecko rozpoczynające naukę w klasie pierwszej, aby mogło opanować podstawowe wyżej wymienione techniki szkolne tj. czytanie i pisanie oraz umiejętności matematyczne musi charakteryzować się prawidłowym rozwojem funkcji percepcyjno-motorycznych takich jak: sprawność manualna, orientacja przestrzenno-kierunkowa, percepcja wzrokowa i słuchowa oraz koordynacja wzrokowo-ruchowa.
Sprawny manualnie sześciolatek ma prawidłowy nawyk trzymania ołówka (chwyt pensetkowy), prawidłowo rysuje linie pionowe, poziome i ukośne. Chętnie wykonuje prace typu: malowanie, wycinanie, wylepianie z plasteliny, wydzieranki z kolorowego papieru. Potrafi samodzielnie się ubrać, umyć, bez problemu wiąże sznurowadła i zapina guziki.
   W zakresie orientacji przestrzenno - kierunkowej dziecko jest zorientowane w kierunkach oraz przestrzeni. Stosuje pojęcia: nad, pod, obok, z tyłu, z przodu, wyżej, niżej, w środku, na prawo, na lewo. Potrafi prawidłowo odwzorować wzór, narysować znaki podobne do liter, rozpoznaje przewidziane programem litery alfabetu i cyfry. Wskazuje różnice i podobieństwa w obrazkach, układa obrazki z pociętych elementów. Przy kolorowaniu obrazków nie wychodzi poza kontur.
W zakresie percepcji słuchowej potrafi powiedzieć jak brzmi pierwsza i ostatnia głoska w prostych słowach: lato, woda, oko, but, lato, motor. Powtarza prawidłowo dłuższe słowa np. helikopter, kaloryfer. Dokonuje analizy i syntezy słuchowej krótkich i dłuższych wyrazów np. krowa (kro-wa), pole (po-le), kapusta (ka-pu-sta), lal-ka (lalka), za-baw-ka (zabawka), r-o-k (rok), w-ó-z-e-k (wózek). Z łatwością uczy się na pamięć wierszyków itp.
   Dokonana charakterystyka jest przykładem modelu dziecka dojrzałego do podjęcia nauki w szkole, którego rozwój przebiega harmonijnie. Należy jednak pamiętać, że przemiany jakie zachodzą w rozwoju dziecka najczęściej nie postępuję równomiernie. Ważne jest, aby ocenić jak duża jest ta nierównomierność i w jakim stopniu wpłynie ona na dalszy rozwój i karierę szkolną dziecka.
Jeżeli zauważyli państwo duże braki pewnych cech, umiejętności u waszego dziecka to warto porozmawiać o tym z wychowawcą, pedagogiem lub zgłosić się do poradni psychologiczno-pedagogicznej. Psycholog sprawdzi, czy może ono rozpocząć naukę w klasie pierwszej bez szkody dla swojego rozwoju. Czasem warto pozwolić dziecku rok dłużej pochodzić do zerówki, aby mogło dojrzeć i aby ustrzec je przed porażką na samym progu nauki. Zbyt wczesne posłanie dziecka do szkoły niekiedy źle wpływa na jego rozwój. Niepowodzenia szkolne i trudności mogą podkopać wiarę w siebie, wywołać lęk.
   Im wcześniej rozpoczniemy właściwą pracę z dzieckiem tym damy mu większe szanse na przeżywanie radości z odnoszonych sukcesów szkolnych. Można rozpocząć już teraz.
Jak rodzic może pomóc swojemu dziecku ?
Aby zadbać o prawidłowy rozwój społeczny swego dziecka, umożliwić należy mu częste kontakty z rówieśnikami, a także podejmowanie samodzielnych działań odpowiednich do wieku życia dziecka. Konieczne jest również stopniowe wdrażanie go do podejmowania stałych obowiązków domowych, np. utrzymanie porządku w swoim kąciku lub pokoju.
Wspomagając rozwój intelektualny dziecka należy pamiętać o tym, że jego myślenie w dużym stopniu uzależnione jest od mowy. Od najmłodszych lat warto więc rozmawiać z naszymi dziećmi, opowiadać im bajki, zadawać i odpowiadać na ich pytania. Rozumowanie dziecka ćwiczyć można doskonale poprzez np. układanie historyjek obrazkowych z wyodrębnianiem przyczyn i skutków.
Bardzo ważnym elementem dojrzałości szkolnej jest prawidłowy poziom rozwoju funkcji percepcyjno - motorycznych. Funkcje te rodzic może rozwijać u swojego dziecka poprzez odpowiednie zabawy.
Sprawność manualną ćwiczyć od najmłodszych lat od prostych czynności samoobsługowych : mycia, ubierania się, zawiązywania sznurowadeł, zapinania guzików, zakręcania i odkręcania butelek itd.
  • Zamalowywanie dowolnej przestrzeni dużych płaszczyzn (arkusze szarego papieru, gazety), farbami, węglem, tworzenie kolorowych krat itp.;
  • Zamalowywanie określonej przestrzeni, np.: pól kwadratów, kół, prostokątów, trójkątów, dużych obrazków konturowych ww sposobami oraz jednocześnie dziesięcioma palcami;
  • Kopiowanie rysunków - wodzenie ołówkiem po wzorze przez kalkę techniczną, apotem malowanie kredkami w obrębie konturu;
  • Pogrubianie konturu, czyli wodzenie po wzorze
  • zabawy manualne: nawlekanie koralików, ugniatanie papierowych kul i rzucanie nimi do celu, lepienie z plasteliny, wydzieranie, wycinanie, malowanie farbami, rysowanie, wycinanie, odwzorowywanie, pisanie palcem w piasku itd.
Orientacja przestrzenno - kierunkowa
  • ćwiczenie świadomości własnego ciała - nazywanie części ciała;
  • określanie przestrzeni - podnieś rękę do góry, popatrz w górę, podrzuć woreczek do góry i popatrz jak spada w dół, połóż woreczek z tyłu za siebie itp., określanie strony lewej i prawej, chodzenie pod dyktando - do przodu, do tyłu, w lewo, w prawo;
  • Określanie położenia przedmiotów w pokoju, na stoliku;
  • Naklejanie na arkuszach papieru obrazków według instrukcji: naklej domek na środku kartki, po prawej stronie naklej drzewo itp.;
  • Wykonywanie zadań według instrukcji słownej, np. "Stań na lewej nodze, chwyć prawą ręką lewe ucho itp...";
  • Rysowanie pod dyktando - dwie kratki do góry, dwie kratki w prawo, jedna w lewo itp.
Percepcja wzrokowa ściśle wiąże się z nią koordynacja wzrokowo - ruchowa, czyli umiejętność zharmonizowania pracy oka z ruchami całego ciała lub którejś z jego części.
Nauka liter, czytania i pisania wymaga od dziecka różnicowania skomplikowanych kształtów, porównywania ich oraz poprawnego odtwarzania. Zatem bardzo ważną rzeczą jest ćwiczyć ww. funkcje zarówno w przedszkolu jak i w domu.
Przykładowe ćwiczenia to:
• Odpoznawanie braków na obrazku;
• Zabawy w domino;
• Dobieranie jednakowych obrazków - gra „memory"
• Obrysowywanie, kopiowanie, wodzenie po śladzie;
• Układanie elementów w całość - puzzle;
• Uzupełnianie brakującej części obrazka;
• Poszukiwanie różnic i podobieństw w obrazkach;
• Układanie według wzoru lub według własnego pomysłu;
• Kreślenie drogi w labiryncie.
• Łączenie kropek;
• Uzupełnianie brakujących elementów w rysunkach
Percepcja słuchowa to umiejętność wyodrębniania dźwięków, słów, sylab, głosek z wypowiedzianej mowy ( analiza ), oraz łączenia pojedynczych głosek, sylab w słowa lub w zdania ( synteza ).
Prawidłowa analiza i synteza słuchowa wyrazu i zdania stanowi niezbędny warunek do nabycia przez dziecko umiejętności czytania i pisania.
Rodzice mogą ćwiczyć z dzieckiem tę funkcję poprzez:
• Zabawę w nasłuchiwanie "Jaki przedmiot wydaje taki dźwięk?";
• Rozpoznawanie dźwięków różnych przedmiotów z otoczenia - zwierząt, głosów ptaków, odgłosów przyrody, sygnałów różnych pojazdów;
• Naśladowanie np. odgłosów zwierząt.
W późniejszym okresie bawić się można z dzieckiem w:
• kończenie rozpoczętych słów;
• wymyślanie słów na daną głoskę lub sylabę;
• poszukiwanie przedmiotów zaczynających się na daną głoskę;
• dzielenie wyrazów na sylaby i składanie ich w całość;
• Opowiadanie treści obrazków, historyjek obrazkowych
Ważne jest, aby ćwiczenia miały charakter zabawy, należy pamiętać również o nagradzaniu dziecka za każde wykonane ćwiczenie poprzez pochwalenie lub wyeksponowanie jego pracy w widocznym miejscu.
Rodzicu !!!
  • Baw się ze swoim dzieckiem, czytaj mu bajki, opowiadaj ciekawe historie i proś go, by tobie także opowiadało.
  • Nie wymagaj od niego zbyt dużo, daj mu czas na naukę i zabawę, nie zapomnij, że nadal jest małym dzieckiem.
  • Poświęć mu swój czas i uwagę.
  • Graj z nim w gry, które rozwijają pamięć wzrokową, spostrzegawczość i koncentrację uwagi np. „Memory".
  • Pomóż mu przygotować paluszki do pisania - razem lepcie ulubione przedmioty lub postacie z plasteliny, masy solnej czy gliny.
  • Rozmawiaj z nim o ważnych dla niego sprawach, również o szkole.
  • Gdy pojawią się pierwsze niepowodzenia szkolne postaraj się być dla niego wyrozumiały, okaż mu miłość, pomoc, bądź dla niego wsparciem.
  • Ucz go samodzielności, nie wyręczaj go z pakowania tornistra i odrabiania zadań domowych.
  • Zapewnij mu stałe spokojne miejsce do odrabiania lekcji.
  • Pamiętaj, aby go pochwalić za wysiłek jaki włożył w wykonaną pracę.
mgr Agnieszka Gierczyńska
nauczycielka przedszkola

Bibliografia:
1. H. Skibińska, Praca korekcyjno - kompensacyjna z dziećmi z trudnościami w pisaniu
i czytaniu, Wydawnictwo Akademii Bydgoskiej, Bydgoszcz 2001;
2. B. Wilgocka - Okoń : Gotowość szkolna dziecka 6 - letniego, Wydawnictwo „Żak", Warszawa 2003;
3. E. Gruszczyk - Kolczyńska, E. Żielińska, Dziecięca matematyka, WSiP, Warszawa 1997;

"Bezpieczeństwo dzieci - 10 rad policjanta"

Dyrektor ZSP2 w Legionowie informuje, iż od stycznia 2019 roku zmianie ulegają rachunki bankowe ZSP2.
PRZEDSZKOLE NR 2
Budżet (wpłaty za przedszkole - zarówno pobyt jak i żywienie; wpłaty za przygotowanie posiłków w stołówce szkolnej-nauczyciele):
35 1090 1841 0000 0001 4149 6249
SZKOŁA PODSTAWOWA NR 2
Wydzielony Rachunek Dochodów (wpłaty za obiady w stołówce szkolnej):
80 1090 1841 0000 0001 4149 6312